REGULACJE PRAWNE DOTYCZĄCE PENALIZACJI CZYNÓW TZW. "PIRACTWA"
Z dniem 10 listopada 2002 roku weszła w życie ustawa z dnia 5 lipca 2002 roku o ochronie niektórych usług świadczonych drogą elektroniczną opartych lub polegających na dostępie warunkowym (Dz.U. Nr 126 poz.1068), zwana dalej ustawą.

Ustawa określa zasady ochrony prawnej niektórych usług świadczonych odpłatnie drogą elektroniczną opartych lub polegających na dostępie warunkowym. Wprowadza katalog czynów zabronionych oraz określa zasady karania ich sprawców. Dla działalności operatorów Ustawa ta ma charakter rewolucyjny, bowiem wśród usług chronionych wprost wskazuje ona usługi polegające na rozpowszechnianiu i rozprowadzaniu programów radiowych i telewizyjnych. Ochrona przewidziana przedmiotową ustawą jest szeroka i pozwala na ściganie także sprawców takich czynów, które do tej pory nie były szczegółowo określone odrębną ustawą. Art. 6-7 przewiduje sankcje karne za czyny zabronione Ustawą.

Art. 6 Zgodnie z art. 6 ust. 1 "kto w celu użycia w obrocie, wytwarza urządzenia niedozwolone lub wprowadza je do obrotu podlega karze pozbawienia wolności do lat 3". ust. 2 tego artykułu stanowi, iż "tej samej karze podlega, kto świadczy usługi niedozwolone."

Art. 7 Zgodnie z art. 7 ust. 1 "kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posiada lub używa urządzenie niedozwolone, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku." Art. 7 ust. 2 natomiast stanowi, iż "jeżeli sprawca używa urządzenia niedozwolonego wyłącznie na własne potrzeby, podlega grzywnie."

Zgodnie z art. 9 Ustawy ściganie przestępstw określonych w art. 6 i 7 następuje na wniosek: 1) pokrzywdzonego świadczącego usługi oparte na dostępie warunkowym, 2) pokrzywdzonego świadczącego usługi polegające na dostępie warunkowym, 3) krajowych lub regionalnych organizacji, których celem statutowym jest ochrona interesów przedsiębiorców świadczących usługi oparte lub polegające na dostępie warunkowym, 4) Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, 5) Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.

Na uwagę zasługuje również fakt, iż ustawa z dnia 5 lipca 2002 roku o ochronie niektórych usług świadczonych drogą elektroniczną opartych lub polegających na dostępie warunkowym artykułem 11 zmodyfikowała dotychczasowe brzmienie artykułu 118 1 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Aktualnie brzmi on następująco: 118' ust. 1. Kto wytwarza przedmioty przeznaczone do niedozwolonego usuwania lub obchodzenia technicznych zabezpieczeń przed odtwarzaniem, przegrywaniem lub zwielokrotnianiem utworu, albo dokonuje obrotu takimi przedmiotami, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3. 2. Kto posiada, przechowuje lub wykorzystuje przedmioty, o których mowa w ust. 1, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Ponadto, w zakresie penalizacji czynów tzw. "piractwa" nadal obowiązują odpowiednie przepisy kodeksu karnego oraz kodeksu wykroczeń.

Kodeks karny
Art. 286.
§ 1. Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzania własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności
od 6 miesięcy do lat 8.
§ 2. Tej samej karze podlega, kto żąda korzyści majątkowej w zamian za zwrot bezprawnie zabranej rzeczy.
§ 3. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
§ 4. Jeżeli czyn określony w § 1-3 popełniono na szkodę osoby najbliższej, ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego.
Art. 288.
§ 1. "Kto cudzą rzecz niszczy, uszkadza lub czyni niezdatną do użytku, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5."
Art. 278.
§ 1. "Kto zabiera w celu przywłaszczenia cudzą rzecz ruchomą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5."
Art. 279.
§ 1. "Kto kradnie z włamaniem podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10".
Art. 291.
§ 1. "Kto rzecz uzyskaną za pomocą czynu zabronionego nabywa lub pomaga do jej zbycia albo tę rzecz przyjmuje lub pomaga do jej ukrycia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5". § 2 "W przypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku."

Kodeks wykroczeń
Art. 121
§ 2. "Kto bez zamiaru uiszczenia należności wyłudza pożywienie lub napój w zakładzie żywienia zbiorowego, przejazd środkiem lokomocji należącym do przedsiębiorstwa nie dysponującego karami pieniężnymi określonymi w taryfie, wstęp na imprezę artystyczną, rozrywkową lub sportową, działanie automatu lub inne podobne świadczenie, o którym wie, że jest płatne, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny". Usługi świadczone przez operatorów, polegające na odpłatnym udostępnianiu pakietu programów telewizyjnych, należy uznać za drobne świadczenie w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu art. 121 § 2 k.w. Sprawca czynu będącego przedmiotem zawiadomienia bezsprzecznie musi mieć świadomość, że świadczenia te są odpłatne. W wyniku nielegalnego podłączenia do sieci telewizji kablowej, sprawca korzysta z usług operatora bez zamiaru uiszczenia opłaty abonamentowej, a zatem dopuszcza się czynu zabronionego, polegającego na wyłudzeniu tzw. drobnego świadczenia.

powrót