III.10.2. Słownik telewizyjny - pojęcia z objaśnieniami

Biała, setka i inne dziwne słowa z telewizji...

belka - tło do podpisu wypowiadającej się osoby, widoczne na ekranie telewizora;
beta - rodzaj taśmy, na której nagrywane są materiały telewizyjne;
biała - zapowiedź materiału filmowego czytana przez dziennikarza w studiu, wprowadzenie;
blenda - tarcza z jasnego materiału, która odbija światło, aby doświetlić osobę przed kamerą;
blikowanie - nieprzyjemny efekt odbijania światła przez przedmioty znajdujące się w kadrze;
dograć tzw. konia - w gwarze telewizyjnej mówi się tak o dograniu zdjęć dziennikarza lub jego rozmówcy, kiedy oni potakują głowami, co ma podkreślać zainteresowanie tematem i jego zrozumienie;
dropy - zakłócenia i w dźwięku, i w obrazie na taśmie;
efekt dźwiękowy - dźwięk otoczenia podkładany pod materiał filmowy (np. odgłos jadącego samochodu, oklaski itp.);
emisja - nadawanie programu; również określenie miejsca, z którego program jest nadawany;
jingiel - w telewizji to krótka zajawka, pewien stały element (obraz i dźwięk) charakterystyczny dla danej audycji: zwykle na początku, na końcu lub jako przerywnik; po nim rozpoznaje się program lub np. że nastąpi przerwa na reklamy;
kadr - pole widzenia kamery; klatka stanowiąca część składową taśmy filmowej; skomponowany plastycznie (skadrowany) obraz filmowy, ujęcie;
kadrowanie - szukanie najlepszego ujęcia, ustawianie obiektywu kamery; zbliżenie;
kontra - oświetlenie znajdujące się nad postaciami prowadzącego i gościa w studiu, zaznacza sylwetkę (głowa i ramiona) postaci;
long - nagrywanie wypowiedzi bez przerw i puszczanie jej w niezmienionej postaci (bez montażu);
mikroport - mały przenośny mikrofon z nadajnikiem;
najazd - ruch kamery zbliżającej się stopniowo do osoby występującej przed kamerą;
news - nowy, gorący temat, bardzo atrakcyjny dla mediów;
off - dźwięk podkładany przez dziennikarza pod materiał filmowy, ale także sam scenariusz w formie pisanej do danego materiału;
on air - "na antenie", oznacza, że program jest właśnie nadawany lub nagrywany;
pompowanie - sposób nagrywania materiału, kiedy wywiad dziennikarza z ekspertem obsługuje jedna kamera - obaj są filmowani, stosuje się najazdy na pojedyncze sylwetki, kręci plan ogólny i potem znów najazd;
prawa-lewa i lewa-prawa - sposób ustawiania ekspertów do setek, tak aby byli w kadrze na zmianę;
prompter - urządzenie do wyświetlania tekstu, który ma być czytany przez prezentera (tekst wyświetlany jest tak, aby prezenter mógł patrzeć wprost w obiektyw, co daje wrażenie mówienia z pamięci);
przebitka - zdjęcia ilustrujące omawiany temat, gdy tylko słychać osobę mówiącą, a nie widać jej;
przejścia - przeostrzenia z bliskiego planu na daleki;
setka - nagranie wypowiedzi osoby, którą widać i słychać na ekranie, równoczesna rejestracja obrazu i dźwięku;
stand-uper - wypowiedź reportera stojącego z mikrofonem, najczęściej umieszczana na końcu materiału jako jego podsumowanie;
transmisja - relacja bezpośrednia, na żywo, z danego wydarzenia;
wejście "na żywca" - występ przed kamerą na żywo; sytuacja, gdy nagrywany materiał jest w tym samym czasie emitowany na antenie.